Dit werk vormt een vervolg op Balen tijdens de Tweede Wereldoorlog (2004) en belicht specifiek de werking van de Balense politie tijdens de Duitse bezetting en de eerste naoorlogse jaren (1942-1948). De studie is gebaseerd op originele politiearchieven, gerechtelijke dossiers en gemeentelijke bronnen en werpt nieuw licht op een weinig onderzocht aspect van de lokale oorlogsgeschiedenis. Tijdens de Tweede Wereldoorlog bevond de gemeentepolitie zich in een bijzonder moeilijke positie. Zij moest de openbare orde handhaven onder Duits toezicht, terwijl de bevolking, het verzet en de bezetter vaak tegenstrijdige verwachtingen hadden. In De Balense politie in actie tijdens en na de Tweede Wereldoorlog onderzoekt Kamiel Mertens hoe de Balense politie functioneerde tijdens de bezetting en hoe zij na de bevrijding werd geconfronteerd met repressie, collaboratieonderzoeken, banditisme en de heropbouw van het gezag. Het resultaat is een genuanceerde studie over mensen die dagelijks moeilijke keuzes moesten maken in uitzonderlijke omstandigheden. Aan de hand van politierapporten, gemeentearchieven, gerechtelijke dossiers en talrijke andere primaire bronnen reconstrueert Kamiel Mertens de geschiedenis van de Balense politie tussen 1942 en 1948. De auteur behandelt de organisatie van het politiekorps, de verhouding met de Duitse bezettingsmacht, de bestrijding van criminaliteit, de controle op de bevolking, de rol tijdens de bevrijding en de moeilijke overgang naar de naoorlogse rechtsorde. Daarnaast komen de repressie van collaborateurs, de bestrijding van het naoorlogse banditisme, de bescherming van burgers en de dagelijkse politiezorg uitvoerig aan bod. Door de combinatie van individuele dossiers, lokale gebeurtenissen en bredere historische context ontstaat een genuanceerd beeld van de uitdagingen waarmee de gemeentepolitie tijdens en onmiddellijk na de oorlog werd geconfronteerd. Het rijk geïllustreerde boek vormt een belangrijke aanvulling op de bestaande literatuur over de Tweede Wereldoorlog in de Belgische Kempen. Kamiel Mertens (1943-2025) was historicus, heemkundige en oprichter van Studium Generale vzw te Balen. Hij publiceerde talrijke standaardwerken over de geschiedenis van Balen, Mol en de Antwerpse Kempen, waaronder Balen tijdens de Tweede Wereldoorlog, Balen tijdens de Eerste Wereldoorlog, Banditisme in Limburg tijdens en na de Tweede Wereldoorlog en Duitse oorlogsmisdaden in Balen. Zijn publicaties steunen op uitgebreid archiefonderzoek en gelden als belangrijke referenties voor de lokale en regionale oorlogsgeschiedenis. (AI-gegenereerde inhoudsbeschrijving)